MAKALA: HISTORIA YA WAYAHUDI WA ETHIOPIA (BLACK JEWs)

Wanawake wa Kiyahudi wakifanya maombi wakati wa sherehe ya Sigd huko Yerusalemu mwaka 2014.

  Jumuiya ya Wayahudi iliopo Ethiopia - Beta Israeli (Nyumba ya Israeli) - imekuwepo kwa takribani karne 15. Kwa sababu ya viwango vya chini vya kujifunza, tabia ya kutegemea mila ya mdomo/Mapokeo ya Simulizi za kimila, na maisha ya uhamaji kati ya wa Ethiopia wengi  kabla ya karne ya 20, habari za kihistoria kuhusu jamii hii ni kubwa na hazijaaminika.

Leo katika kona ya Uchambuzi na utafiti wa stori mbalimbali(Je wajua & Kona ya wahenga tuna ongele juu ya waEthiopia wenye asili ya kiyahudi almaarufu kama Black jewish/jewry,jews n.k,

Hata hivyo, hadithi ya kupendeza inaweza kuunganishwa kutoka kwenye kumbukumbu za maandishi ya watawala wa Ethiopia na ushahidi kutoka kwa wana Beta Israeli wenyewe. 

                Chanzo cha Jumuiya.
Uwezekano mkubwa zaidi, Waisraeli wa Beta waliwasili nchini Ethiopia kati ya karne ya kwanza na ya sita, kuja kama wafanyabiashara au wasanii kutoka nchi mbalimbali katika kanda.

familia ya Kiyahudi baada ya kufika Israeli mwaka 2009.

Wataalam wanamini kwamba wakati wa zama za kati  Beta Israeli walikuwa kikundi kikubwa kinachoishi chini ya utawala wa umoja wa Kiyahudi. Hata hivyo, upatikanaji mpya umeonyesha kuwa kweli ni ngumu zaidi. Inaonekana jumuia ya Wayahudi ya Ethiopia ilikuwa kwa sehemu kubwa imegawanyika kimwili na kidini, na kila kijiji cha Beta Israeli kilichagua viongozi wake wa kiroho na wa kidunia. Kulikuwa na mawasiliano machache kati ya jamii za Beta Israeli, na kwa kawaida hakuna uongozi mkuu unawaunganisha. Wakati mwingine Beta Israeli walihudumiwa vizuri na ufalme wa Ethiopia, lakini wakati mwingine waliteswa. Waethiopia wenzao wengi  wanawataja Beta Israeli kama falasha (neno la kudharau linamaanisha mzamiaji), Mnamo mwaka wa 1624, jeshi la mfalme wa tawala lilichukua Wayahudi wengi wa Ethiopia, wakawahimiza kubatizwa, na wakawakatalia haki ya kumiliki ardhi. Kulingana na hadithi za Wahenga wa Kihabesh, baadhi ya wanachama wa Beta Israel walichagua kujiua kuliko kubadilia kwa kubatizwa.                                          Maisha ya Kidini.
Tangu jumuiya ya Beta Israeli ilipokuwa imetengwa na jumuiya nyingine za Kiyahudi duniani kote, zilianzisha seti pekee za kidini - kwa namna fulani ni tofauti kabisa na kile kinachojulikana kama "Wayahudi."        Kwa mfano, amri ya watawa wa Kiislamu wa Kiyahudi ilianzishwa katika karne ya 15 ili kuimarisha utambulisho wa kidini wa jamii na kupinga ushawishi wa Kikristo. Hii harakati ya monastic ilianzisha njia iliyopangwa ni mazoezi ya kidini, kuunda fasihi za kidini na sala, na kupitisha sheria za usafi wa ibada.
Wanahistoria walijifunza kuhusu maisha ya kidini ya jamii katika karne ya 19 kutoka kwa maandiko ya Joseph Halevy, Myahudi wa Ufaransa ambaye alitembelea eneo hilo mnamo mwaka 1867. Aliwapa akaunti ya kwanza ya ushuhuda wa maisha ya Beta Israeli kutoka kwa wayahudi wa nchi za Ulaya.  Halevy alielezea jamii iliyofuata sehemu za kisheria katika Biblia ya Kiebrania na kuzingatia sheria za usafi unaozunguka hedhi, kuzaliwa, na kifo. Waliona Shabbat na waliamini maadili kama vile kuheshimu wazee, kupokea wageni, na kutembelea waombozi. Wao waliwaita kama Orit (labda kutoka kwa lugha ya Kiaramu kwa Torati, Oraita), na kuweka vitabu vyao vya Tora vifunikwa nguo za rangi katika nyumba za sala au katika nyumba za kessim (makuhani).

Rabi wa Ethiopia (Kessim) katika sherehe ya kiongozi mpya wa kiroho huko Ashkelon, Israel, mwaka wa 2012.

   Kama ilivyo leo katika Israeli, Wayahudi wa Ethiopia waliadhimisha Sigd, tamasha ambayo inakumbuka utoaji wa Torati. Katika likizo hii, wanachama wa jamii watafunga, kupanda mlima mrefu zaidi katika eneo hilo, na kusikiliza kessim akichant vifungu vya Biblia ya Kiebrania, hasa Kitabu cha Nehemia. Wakati wa mchana watashuka, watapata chakula, na kufurahi katika kukubaliwa kwao kwa Waairi.                                                                                         Kipindi cha Wa mishionari.                                                                                  Wakati wa ripoti ya Halevy, mojawapo ya changamoto kubwa zinazokabili jumuiya ya Kiyahudi ya Ethiopia ilikuwa shughuli za kimisionari za Ulaya. Ijapokuwa jumuiya ilikuwa mara nyingi imekanyeshwa kubadili mamlaka ya Ethiopia, wamishonari kutoka nje ya nchi - na misioni kubwa, iliyoandaliwa - iliwasilisha tishio kubwa zaidi.
Wamishonari wa Ulaya, wenye ujuzi wa Biblia ya Kiebrania, walifundishwa na wenye ujuzi katika mjadala. Makanisa ya Israeli ya Beta hawakuweza kushindana. Kwa kutoa shule na maandiko yaliyoandikwa kwa lugha ya ndani, Kiamhari, wamishonari walikataa mazoea ya jamii na imani.      Kwa mara kadhaa, wachungaji wa kihabesh toka Beta walijaribu kutoroka ushawishi wa wamisionari kwa kuongoza jamii zao kwenye Nchi ya Ahadi (Israeli). Kwa ujumla, safari hizi zilikuwa na maafa. Jaribio moja jingine mwaka 1862 lilimalizika kwa njaa kubwa na kifo.
Kati ya 1882 na 1892 mikoa ya Ethiopia ambapo Beta Israeli aliishi mateso kutokana na njaa ambayo iliua wastani wa theluthi moja hadi nusu ya Beta Israeli.

Jumuiya ya Kiyahudi Au ya Wayahudi.

Mwanafunzi wa Halevy, Jaques Faitlovich, alikuwa mgeni wa kwanza wa Kiyahudi kufanya kazi kwa bidii ili kuboresha hali kwa jumuiya ya Kiyahudi ya Ethiopia. Akifika kwa ziara yake ya kwanza mwaka 1904 na kurudi mara kadhaa katika miaka inayofuata, Faitlovitch aliunda shule ndogo huko Addis Ababa kwa wanachama wa Beta Israeli, akachagua viongozi 25 vijana kwa kupata elimu nje ya nchi, na akawafanya kama wajumbe kwa niaba ya jamii ya Wayahudi duniani.      Faitlovich alipata barua mbili kutoka kwa rabi nje ya nchi akikubali Beta Israeli kama Wayahudi wenzake. Barua ya kwanza, iliyoandikwa mwaka wa 1906, iitwaye Beta Israeli "ndugu zetu, wana wa Ibrahimu, Isaka, na Yakobo, wanaoishi Abyssinia" na "mwili wetu na damu." Barua hiyo iliyoahidi kuwasaidia jamii katika dini yake elimu, ilisainiwa na viongozi 44 wa ulimwengu wa Kiyahudi ikiwa ni pamoja na wakuu wa rabbi wa London na Vienna na Mwalimu Mkuu wa Yerusalemu.

Barua ya pili, tangu mwaka wa 1921, imeandikwa na Mwalimu Abraham Isaac Kook, Mwalimu Mkuu wa Ashkenazic aliyeheshimiwa wa Palestina. Aliwaita watu wa Kiyahudi ulimwenguni pote kuokoa Israeli wa Beta - "nafsi takatifu 50,000 za nyumba ya Israeli" - kutoka "kutoweka na uchafuzi." Kazi ya Faitlovich kwa niaba ya jumuiya ya Beta Israeli ilipungua sana na uvamizi wa Italia nchini Ethiopia mwaka 1935-6. Chini ya utawala wa fascist, ilikuwa ni marufuku kufanya mazoezi ya Kiyahudi huko Ethiopia.
Baadhi ya kazi ya Faitlovitch haikuwa na maana ya kutofautiana - aliumba ubaguzi kugawa vijana, viongozi wa magharibi ambao alichagua kutoka kwa wazee wa jamii za vijijini. Lakini, hadi miaka ya 1960, hakuna mtu mmoja lakini Faitlovich alipata maslahi ya kujitolea kwa jamii hiyo, akawekeza katika fedha na elimu, na alitembelea kwa kawaida. Zaidi ya hayo, ni barua ambazo Faitlovitch zilileta Ethiopia kutoka kwa Kook na viongozi wengine wa Kiyahudi wa kisasa ambao waliruhusu Beta Israeli kushikamana na matumaini yao ya kurudi katika Nchi ya Ahadi, na, baada ya miongo kadhaa, kwa Wayahudi wa ulimwengu kuwakubali kwa urahisi.

Picha kwa msaada wa mtandao, Simulizi kwa Msaada wa Vitabu na Simulizi za wahabeshi waliopo Arusha..
NAAMINI UTAKUWA UMEJIFUNZA MENGI NA UMEELEWA VIZURI KUHUSIANA NA JAMII YA WAYAHUDI WENYE ASILI YA KI-ETHIOPIA.. 

TOA MAONI YAKO AU ANDIKA CHOCHOTE KIHUSIANACHO NA MAKALA HII YA BLACK JEWS KATIKA KISANDUKU CHA MAONI (ENEO LA COMMENT).

Share This:

Facebook Twitter Pinterest Linkedin Whatsapp Whatsapp